Tư Duy Ngược Dịch Chuyển Thế Giới

Ý chính

1. Ý tưởng hay khó nhận ra ngay, nên thử nhiều ý tưởng nhỏ sẽ giúp bạn tìm ra điều đáng theo đuổi.
2. Người dám đổi mới thường không liều lĩnh. Nhiều người chọn thử từng bước và cân bằng rủi ro thay vì bỏ hết một lần.
3. Trì hoãn có chủ đích đôi khi giúp ý tưởng chín hơn, miễn là bạn đã bắt tay vào việc.
4. Muốn nói ra điều khác biệt mà không bị gạt đi, hãy tìm đồng minh và chọn đúng lúc.
5. Cha mẹ, thầy cô và người quản lý cũng có thể nuôi dưỡng sự sáng tạo của người khác.

Tóm tắt

Tư Duy Ngược Dịch Chuyển Thế Giới (tên gốc Originals: How Non-Conformists Move the World) là cuốn sách của Adam Grant, giáo sư tâm lý học tổ chức tại Trường Wharton, Đại học Pennsylvania, tác giả của Give and Take (Cho và Nhận) và Think Again. Sách ra mắt năm 2016, Sheryl Sandberg viết lời tựa. Bản tiếng Việt do First News – Trí Việt phát hành cùng NXB Tổng hợp TP.HCM năm 2020, Lê Quang Minh và Vương Bảo Long dịch, dày khoảng 344 trang.

Grant hiểu "originality" là đưa ra và theo đuổi một ý tưởng khác thường trong một lĩnh vực mà ý tưởng đó có thể cải thiện lĩnh vực ấy. Ông không nói về thiên tài bẩm sinh. Mỗi chương bàn một câu hỏi: làm sao nhận ra ý tưởng đáng theo, làm sao lên tiếng mà không bị gạt ra rìa, làm sao tìm đồng minh, chọn thời điểm, đối diện sợ hãi và nghi ngờ. Sách cũng bàn cách cha mẹ, thầy cô và người lãnh đạo nuôi dưỡng sự sáng tạo thay vì dập tắt nó, và cách tổ chức chống lại tư duy bầy đàn.

Điểm hay là nhiều kết luận đi ngược với suy nghĩ quen thuộc. Theo các ví dụ trong sách, những người khởi nghiệp thành công thường không phải kẻ liều lĩnh mà biết cân bằng rủi ro, và đôi khi trì hoãn có chủ đích giúp ý tưởng chín hơn. Sách kể bằng nhiều câu chuyện, từ một nữ quản lý dám phản biện Steve Jobs, một nhà phân tích ở CIA thay đổi cách chia sẻ thông tin, đến loạt phim Seinfeld từng bị đánh giá thấp ở buổi chiếu thử.

Về điểm yếu: nhiều độc giả quốc tế nhận xét sách giống một bộ sưu tập giai thoại và nghiên cứu tâm lý đại chúng, các ví dụ chọn lọc khá thiên về nước Mỹ, và vài kết luận được khái quát hơi nhanh. Có người đọc bản gốc cũng chỉ ra một số chỗ dịch chưa sát. Dù vậy, với người thích đọc về tư duy và sáng tạo, đây là cuốn đọc dễ, nhiều chuyện hay để suy ngẫm khi bạn đang muốn đề xuất điều mới ở chỗ làm.